Tavla

Pers imparatorunun başveziri Büzür Merih tarafından 1400 yıl önce tasarlanan tavla oyunu; Dünyanın en popüler oyunlarından biridir. Zaman kavramından alınan ilhamla tasarlanan oyunun zamana böylesine direnmesi son derece etkileyici. Senenin bir'liği olarak tavla bir tanedir. Tavlanın içindeki karşılıklı 6'şar hane 12 ayı temsil eder. 15 açık ve 15 koyu renkli pul, Ayın 15 gece ve 15 gündüzünü simgeler. Karşılıklı 12'şer hane günün 24 saatini temsil eder. Eski zamanlarda Hint İmparatoru, satranç oyununu Pers İmparatoruna, yanında bir mektup ile hediye olarak göndermiştir. Mektubunda oyunla ilgili hiç bir açıklama yapmazken şöyle bir mesaj yazmıştır.
Pers imparatoruna; Kim daha çok düşünüyor, Kim daha iyi biliyor, Kim daha ileriyi görüyor ise O kazanır. İşte hayat budur... Pers İmparatoru dönemin en alim veziri olan Büzür Merih ile bu mesajı paylaşarak, ondan oyunu çözmesi ve kendisinin de karşılık olarak Hint İmparatoruna hediye edilmek üzere başka bir oyun icat etmesini ister. Vezir, haftalarca çalıştıktan sonra gönderilen "Satranc'ın her taşının hareketlerini ve oyunun stratejisiniçözer daha sonrada 10 günde "Tavla" yı icat eder ve imparatora sunar. Hint İmparatoruna tavla oyunuyla birlikte gönderilmek üzere şöyle bir mesaj hazırlanır.
Hint imparatoruna; Evet, Kim daha çok düşünüyor, Kim daha iyi biliyor, Kim daha ileriyi görüyor ise O kazanır. AMA BİRAZ DA ŞANSTIR. İşte hayat budur...

Arıların Gizemli Kayboluşu

Arıların gizemli bir şekilde ortadan kaybolmasının nedeninin cep telefonları olabileceği belirtildi. Arıların ortadan yok olmasının böcek ilaçları, genetik olarak değiştirilmiş ürünler veya küresel ısınmadan kaynaklandığı yolunda teoriler de ortaya konulmuştu. Son teoriye göre, cep telefonlarının yaydığı radyasyon, seyir sistemlerini etkileyerek arıların kovanlarını bulmalarına engel oluyor. İngiliz Independent gazetesinin internet sitesindeki habere göre, Landau Üniversitesi'nde yapılan sınırlı bir araştırma, yakınlarda cep telefonları varsa arıların kovanlarına dönmediklerini ortaya koydu. Araştırmayı yürüten Dr. Jochen Kuhn, bunun arıların ortadan kaybolmalarına ilişkin bir "ipucu" olabileceğini söyledi. Cep telefonlarının zararlarıyla ilgili 1990'larda kapsamlı bir araştırma yapan Dr. George Carlo da bu teorinin doğru olabileceğine inandığını belirtti. Daha önce Almanya'da yapılan bir araştırma, yüksek gerilim hatlarının yakınındaki arıların davranışlarının değiştiğini göstermişti. Arıların kaybolduğu ilk kez geçen sonbaharda fark edilmişti. Daha sonra bu durum Amerika'daki eyaletlerin yarısında görüldü. Batı sahilinde ticari arı nüfusunun yüzde 60'ı, Batı sahilinde de yüzde 70'i kaybedildi. Almanya, İsviçre, İspanya, Portekiz, İtalya, Yunanistan ve İngiltere'nin yanı sıra Türkiye'de de arıların kaybolduğuna tanık olundu.
Albert Einstein: "Eğer arılar yeryüzünden kaybolursa insanın sadece dört yıl ömrü kalır. Arı olmazsa döllenme, bitki, hayvan, insan olmaz."
Çiçek ve bitki türlerinin polenleri arıların ayaklarına yapışır. Arılar farklı bitkilere konarak bu polenlerin taşınmasını sağlar. Polenizasyon adı verilen bu yolla bitkiler döllenerek çoğalır. Arılar 130 bin farklı bitki türünün üremesini sağlar. Sadece bir kovandaki arılar 1 gün içinde 400 kilometrekarelik bir alanı dolaşarak 1 milyon çiceğin döllenmesini sağlar. Bu işlem gerçekleşmezse yavaş yavaş yenebilen bitkiler ve meyveleri ortadan kalkar. Daha sonra da bitkiyle beslenen hayvanlar ve ardından da insanlar ölür.

İzafiyet Teorisi

Özel Görelilik Kuramı, Albert Einstein tarafından 1905'te Annalen der Physik dergisinde, "Hareketli cisimlerin elektrodinamiği üzerine" adlı 2. makalesinde açıklanmış ve ardından 5. makalesi "Bir cismin atıllığı enerji içeriği ile bağlantılı olabilir mi?" başlıklı makalesiyle pekiştirilmiştir.
Kuram olarak Görelilik, ilk olarak Galileo Galilei'nin hızlarla ilgili düşüncesinde ortaya çıkmıştır. Galilei'ye göre sabit hızla giden bir gözlemci veya sabit duran gözlemci aynı fiziksel yasaları kullanmalıdır. Örneğin sabit hızla giden bir gemide yukarı doğru bir taş atarsanız aynı yere düşecektir - sabit durduğunuzda olduğu gibi. Bu anlayış Newton fiziğinde formülasyona dökülmüştür. Sabit hızla giden bir cisim veya sabit duran bir cisim için geçerli olan Newton denklemlerinin şekli aynıdır. Burada şunu belirtmekte fayda var. Sabit hızla giden bir cisim gözlemciye göre tanımlanmaktadır. Eğer bir cisimle beraber aynı sabit hızla gidiyorsanız sizin için cisim hareketsiz görünecektir. Fakat dışarıdan bakan bir gözlemci için cisim hareketli kabul edilir. Görelilik kelimesi burada ortaya çıkmaktadır. Bizim gözlemlediğimiz hızlar mutlak değildir. Ancak gözlemciye göre tanımlanmaktadır. Ama gözlemlenen olay için geçerli olan yasaların şekli aynıdır.
Sabit hızla giden (ivmelenmeyen) referans sistemlerine eylemsiz referans sistemi denir. Bu kavramın özel görelilik kuramında çok önemli bir yeri vardır. Özel görelilik kuramına göre hiç bir eylemsiz referans sisteminin bir diğerine bir üstünlüğü yoktur ve hepsinde yapılan gözlemler aynı derecede geçerlidir.


Düzgün-doğrusal hareketli cisimlerin elektrodinamiğinde Einsten şunları keşfetmişti:

1) Bizler 3 uzay ve 1 zaman boyutunun meydana getirdiği, 4 boyutlu uzay-zaman evreninde yaşıyoruz.
2) Zaman boyutu ve akışı, hareketli cisimlerin hızına bağlıdır.
3) Kütle, hareketli cisimlerin hızına bağlıdır.
4) Cismin hareket doğrultusundaki boyu, cismin hızına bağlıdır.
5) 4 boyutlu evrende "aynı anda olma" kavramı da mutlak değildir, görelidir, yani aynı andalık gözlemciden gözlemciye değişir.
6) Farklı hızda hareket eden cisimlerin uzay-zaman referansları birbirinden farklıdır.
7) Işık hızı evrendeki üst hız limitidir.


Özel görelilik kuramının gücü ve sağlamlığının en önemli nedeni,sadece iki kabullenim (postulate)üzerine inşa edilmiş olmasıdır. Bu kabullenimler:


1) Fizik yasaları evrenin her yerinde ve bütün eylemsiz referans sistemlerinde aynı şekilde işler.(Bu kabüllenim evrensel bir referans sitemin yokluğundan kaynaklanmaktadır.Eğer fizik yasaları birbirine göre bağıl harekette bulunan farklı gözlemcilere göre farklı olsalardı ;gözlemciler,bu farklılıkları kullanarak uzayda hangisinin "durgun",hangisinin "hareketli" olduklarını bulabilirlerdi.Fakat böyle bir farklılık yoktur ve görelilik ilkesi bu gerçeğin ifadesidir.)
2) Işığın hızı, bütün eylemsiz referans sistemlerinde aynı ve sabittir.
Kuramın temel aldığı bu iki kabullenimden biri çürütülemediği sürece kuram doğruluğunu koruyacaktır.


Özel görelilik, kendi zamanı için inanılması güç pek çok öngörülerde bulunmuştur, bunlardan en önemlileri:

1) Cisimler hızlandıkça zaman cisim için daha yavaş akmaya başlayacaktır, ışık hızına ulaşıldığında zaman durmalıdır.
2) Cisimler hızlandıkça kinetik enerjilerinin bir kısmı kütleye dönuşür, durağan kütleye sahip cisimler hiçbir zaman ışık hızına erişemeyeceklerdir.
3) Cisimler hızlandıkça hareket doğrultusundaki boyları kısalmaya uğrayacaktır.


Özel görelilik, mantığımıza ve sağ duyumuza aykırı bir evren tanımladığından bilimciler 100 yılı aşkın bir süredir bunun doğruluğunu gözleri ile görmek ve bir açık bulmak umudu ile deneyler yapıp durmaktadırlar. Bu öngörülerin pek çoğu 1905'dan günümüze dek defalarca denenmiş ve doğru çıkmıştır:


1) İçlerinde çok hassas atom saatleri taşıyan uçaklar değişik yönlere doğru değişik hızlarla hareket ettirilmiş ve saatlerin kuramın hesaplarına yeterince uygun olarak yavaşladığı/hızlandığı gözlenmiştir.
2) Zamandaki yavaşlamanın sadece saatte meydana gelmediğini, gerçekte yaşandığının kanıtı ilk olarak nötrino ve mü-mezon deneylerinde ortaya çıkmıştır. Güneşten dünyamıza gelen nötrino ve müonların ışık hızına çok yaklaştıkları (%99.4) için ömürlerinin (yaşam sürelerinin) Dünya'da üretilen durağan olanlara göre çok daha uzun olduğu görülmektedir.

3) Parçacık hızlandırıcılarındaki hızlandırma deneylerinde bugüne kadar kütlesi olan hiçbir cisim, atom veya elektron ışık hızına çıkarılamamıştır. Hız arttıkça kütlesi de arttığı için ivmelendirilmesi zorlaşmaktadır.

......................

Yüreğim kadar yakınsın bana ve bir o kadar uzak,

Yangınım olur dokunsam dudaklarına, sevdansa bir tuzak.

The Way She Loves Me (by Tonic)

If you could only see the way she loves me
Then maybe you would understand
Why I feel this way about our love
And what I must do
If you could only see how blue her eyes can be when she says
When she says she loves me
Well you got your reasons
And you got your lies
And you got your manipulations
They cut me down to size
Sayin’ you love but you don’t
You give your love but you won’t
If you could only see the way she loves me
Then maybe you would understand
Why I feel this way about our love
And what I must doIf you could only see how blue her eyes can be when she says
When she says she loves me
Seems the road less traveled
Show’s happiness unraveled
And you got to take a little dirt
To keep what you love
That’s what you gotta do
Sayin’ you love but you don’t
You give your love but you won’t
You’re stretching out your arms to something that’s just not there
Sayin’ you love where you stand
Give your heart when you can
If you could only see the way she loves me
Then maybe you would understand
Why I feel this way about our love
And what I must doIf you could only see how blue her eyes can be when she says
When she says she loves me
Sayin’ you love but you don’t
You give your love but you won’t
Sayin’ you love where you stand
Give your heart when you can
If you could only see the way she loves me
Then maybe you would understand
Why I feel this way about our love
And what I must doIf you could only see how blue her eyes can be when she says
When she says she loves me

Keep Your Eyes On The Puck!


It happens every night in professional hockey, usually followed by the disbelieving cry of: "How did he save that?"
Researchers at the University of Calgary's Faculty of Kinesiology may have found the secret to dazzling goaltending, after they discovered the exact spot a goalie needs to watch to be successful.
Graduate student Derek Panchuk and professor Joan Vickers, who discovered the Quiet Eye phenomenon, have just completed the most comprehensive, on-ice hockey study to determine where elite goalies focus their eyes in order to make a save.
Simply put, they found that goalies should keep their eyes on the puck. In an article to be published in the journal Human Movement Science, Panchuk and Vickers discovered that the best goaltenders rest their gaze directly on the puck and shooter's stick almost a full second before the shot is released. When they do that they make the save over 75 per cent of the time.
"Looking at the puck seems fairly obvious," Panchuk said, "until you look at the eye movements of novice goaltenders, who scatter their gaze all over the place and have a much lower save percentage than the elite goalies."
The findings also contradict some research out of Europe which suggests that soccer goalies concentrate on the non-shooting foot of the kicker to make the save.
The Quiet Eye has been Joan Vickers' life work. She discovered it first in golf (where she has worked with the PGA) and continued her research in several other sports. Vickers describes the Quiet Eye as a critical moment that occurs in every sport-- the moment where the eyes must receive and the brain must process the last piece of visual information before you perform the final critical movement such as putting, shooting a basket, serving, or in this case making a save.
To accurately track eye movements and gaze duration in a sport, Vickers' neuromuscular lab continues to pioneer both technology and research. Their latest invention is wireless headgear that has cameras recording the movements of the athletes' eyes, as well as what they're looking at. The Vision in Action system allows researchers to precisely record an athlete's eye movements, body movements and objects (like a puck) to within 16.67 milliseconds.
"I think this research is exciting because it's new information that can be immediately incorporated into a goalie's game with the proper training," Vickers said. "Our previous experience tells us that if athletes incorporate what we've learned in Quiet Eye studies, they can improve in their sport - even if they are already at an elite level."
In the case of the National Hockey League, it's easy to see how goalies could benefit. Panchuk's study featured shooters taking unobstructed shots on goaltenders from close distances, closely mimicking the NHL's shootout procedure that decides tied games. Panchuk's study shows that the distance of the shot doesn't seem to matter, as long as goalies concentrates their gaze on the puck and stick in the critical second before it's released.
"Goalies often focus on physical things like improving technique but they over-look the decision-making - the cognitive side of things," Panchuk said. "I think this study shows that you also need to focus on your decision-making and your thinking processes. Having optimal focus is just as important as being in optimal physical shape."
Panchuk plans to continue the study by moving from wrist shots to slap-shots and penalty shots, where the goalie has even less time to react and make a save.

Written By "Ben:)"

...............Her gerçekliğin bir imajı vardır. Her imajın da bir gerçekliği. Yani bir şeyi hissediyor, hayal ediyor veya düşünüyorsak bu kesinlikle var demektir. Belki bu hayat düzleminde değil, ama buraya paralel başka bir düzlemde vardır. Eğer var olmasaydı bizde onu hayal edemezdik. Kendinizin aynadaki yansımasını bir düşünün. Görüntünüzün aynada yansıması sizin varlığınızın bir kanıtıdır. Görüntünüzün orada olmaması demek var olmadığınız anlamına gelir. Zihnimize düşen imajlar ve o imajların yüreğimizde oluşturduğu dalgalanmalar gibi. O hayallerin, görüntülerin ve duyguların var olması, onların gerçekten de olduğunun açık bir delilidir. Onları fark ettiğimiz an, dönüşümün başladığı andır. O gerçekliğin farkına vararak onu bu hayat düzleminin bir parçası yapmışızdır. Artık bundan sonra yapmamız gereken tek şey o varoluşun somutlaşmasını beklemektir. Çünkü bu kaçınılmazdır. Hayal gücümüz ve odaklanmamız ne kadar kuvvetli ve yoğun olursa gerçekleşme süresi de o kadar kısalır.
Asıl olan özdür. Yani bir şeyin imajı somutlaşmış halinden daha gerçektir. Bu durumda bütün olasılıklar varolur. Bu hayat düzleminde bu sonsuz olasılıklardan bir tanesi gerçekleşir. Geride kalan yani bu varoluş düzleminde o olasılığın gerçekleşmesiyle çöken diğer olasılıklar paralel düzlemlerde yollarına devam ederler, gerçekleşirler. Çünkü gerçekleşen varoluş olmak için önce varolma olasılığına ihtiyaç duyar. Yani bu dünyada gerçek dediğimiz olguların özü gerçek olma olasılıklarıdır. Bütün olaylar, durumlar kabuktur ve öz olmadan varolamazlar. Olasılık yoksa olay da var olamaz. Bu durumda gerçekleşmeyen bütün olasılıklar, gerçek dediğimiz kabuktan daha gerçektir ve daha somuttur. Daha somutlarsa olmamaları düşünülemez.
Peki bu bilgiyi nasıl kullanabiliriz! Asıl sorulması gereken soru budur. Öncelikle fark etmeliyiz. Neyi mi? İstediğimiz, arzuladığımız olayları, durumları ve bütün diğer varoluşları. Ne istediğimize karar vermeli ve istemeliyiz. Aslında buna yukarıda anlattıklarımızın ışığında pek de “istemek” diyemeyiz. “Hatırlamak” daha doğru bir tanımlama olur bu kavram için. Zaten sahip olduğumuz varoluşları hatırlamak diyelim. Çünkü bu dünya ile diğer paralel evrenler arasında zamana ve mekana bağlı olmayan bir ilişki vardır.
Sonuç olarak, isteyin ve sizin olsun. Bunu yaparken de ne istediğinize dikkat edin. Çünkü elde ettiğinizde sizi en çok üzecek olan aslında hep istediğinizi sandığınız şeyin o olmadığı gerçeğiyle yüzleşmek olacaktır.

Kuzey Işıkları (Philip Pullman)


Muhteşem bir kitap! Kesinlikle okumalısınız. Philip Pullman'ın Kara Cevher üçlemesinin ilk kitabı Kuzey Işıkları. İngilizce versiyonu Golden Compass(Altın Pusula) adıyla yayımlandı. Dizinin ikinci ve üçüncü kitaplarının Türkçe çevirisi piyasaya çıkmadı henüz. Bu arada kitabın filmi de Aralık ayında sinemalara gelecekmiş. Yani, kitabı okuyamayanlar filmini izleyebilecekler. Ama siz yine de okuyun, benden söylemesi!